VIỆT NAM THAY ĐỔI CHÍNH SÁCH THU HÚT FDI NĂM 2026: 5 ĐIỂM MỚI NHÀ ĐẦU TƯ NƯỚC NGOÀI CẦN BIẾT

Giới thiệu 

Trong bối cảnh cạnh tranh thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) ngày càng khốc liệt, Việt Nam đang từng bước điều chỉnh chiến lược thu hút đầu tư theo hướng chọn lọc, hiệu quả và bền vững hơn. Những thay đổi này không chỉ tác động đến nhà đầu tư mới mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến các doanh nghiệp FDI đang hoạt động tại Việt Nam.

Từ năm 2026, nhiều chính sách đầu tư được định hướng lại nhằm thu hút các dự án công nghệ cao, đổi mới sáng tạo, năng lượng xanh và các ngành có giá trị gia tăng lớn. Đây được xem là bước chuyển quan trọng giúp Việt Nam nâng cao vị thế trong chuỗi cung ứng toàn cầu.

1. Bối cảnh thay đổi chính sách thu hút FDI tại Việt Nam

Trong hơn 30 năm thu hút đầu tư nước ngoài, Việt Nam đã trở thành điểm đến của hàng chục nghìn dự án FDI với tổng vốn đăng ký hàng trăm tỷ USD. Tuy nhiên, mô hình thu hút FDI truyền thống dựa trên lợi thế lao động giá rẻ và ưu đãi thuế đang dần bộc lộ những hạn chế.

Một số tồn tại nổi bật gồm:

• Giá trị gia tăng trong nước còn thấp. 
• Tỷ lệ nội địa hóa chưa cao. 
• Chuyển giao công nghệ còn hạn chế. 
• Liên kết giữa doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp Việt Nam chưa chặt chẽ. 
• Áp lực cạnh tranh về thuế do chính sách thuế tối thiểu toàn cầu. 

Chính vì vậy, Việt Nam đang chuyển từ chiến lược thu hút FDI theo số lượng sang thu hút FDI chất lượng cao.

2. Chuyển từ thu hút vốn lớn sang thu hút vốn chất lượng cao

Đây là thay đổi quan trọng nhất trong chiến lược FDI giai đoạn mới.

Thay vì ưu tiên các dự án có quy mô vốn lớn, Việt Nam hiện chú trọng nhiều hơn đến:

• Hàm lượng công nghệ. 
• Hoạt động nghiên cứu và phát triển (R&D). 
• Khả năng chuyển giao công nghệ.  
• Giá trị gia tăng tạo ra tại Việt Nam. 
• Đóng góp cho chuỗi cung ứng toàn cầu. 

Các dự án đầu tư trong lĩnh vực bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI), trung tâm dữ liệu, công nghệ số và công nghệ xanh sẽ được ưu tiên hơn so với các ngành thâm dụng lao động truyền thống.

3. Thay đổi tiêu chí lựa chọn nhà đầu tư nước ngoài

Nếu trước đây quy mô vốn đầu tư là yếu tố được quan tâm hàng đầu thì từ năm 2026, Việt Nam hướng tới lựa chọn nhà đầu tư dựa trên chất lượng và tính bền vững.

Các tiêu chí được đánh giá cao gồm:

3.1. Năng lực công nghệ

Nhà đầu tư sở hữu công nghệ lõi, bằng sáng chế hoặc hệ sinh thái công nghệ hiện đại sẽ có lợi thế lớn khi triển khai dự án tại Việt Nam.

3.2. Cam kết phát triển lâu dài

Các doanh nghiệp có chiến lược đầu tư dài hạn, mở rộng sản xuất và xây dựng trung tâm nghiên cứu tại Việt Nam sẽ được khuyến khích.

3.3. Tiêu chuẩn ESG

Những dự án đáp ứng các tiêu chí về:

• Môi trường (Environmental) 
• Xã hội (Social) 
• Quản trị doanh nghiệp (Governance) 

sẽ phù hợp với định hướng phát triển bền vững của Việt Nam trong giai đoạn tới.

4. Đổi mới cơ chế ưu đãi đầu tư

Một trong những thay đổi đáng chú ý là cơ chế ưu đãi đầu tư không còn phụ thuộc chủ yếu vào miễn, giảm thuế như trước đây.

4.1. Tác động từ thuế tối thiểu toàn cầu

Khi nhiều quốc gia áp dụng thuế tối thiểu toàn cầu 15%, các ưu đãi thuế truyền thống không còn tạo ra lợi thế cạnh tranh như trước.

4.2. Hỗ trợ đầu tư có trọng tâm

Việt Nam đang hướng tới các hình thức hỗ trợ mới như:

• Hỗ trợ nghiên cứu và phát triển. 
• Hỗ trợ đào tạo nguồn nhân lực. 
• Hỗ trợ đổi mới công nghệ. 
• Hỗ trợ phát triển cơ sở hạ tầng. 
• Hỗ trợ doanh nghiệp công nghệ cao. 

Điều này giúp thu hút những nhà đầu tư thực sự có giá trị chiến lược đối với nền kinh tế.

5. Cải cách thủ tục đầu tư theo hướng số hóa và minh bạch

Môi trường đầu tư năm 2026 được kỳ vọng sẽ thuận lợi hơn nhờ quá trình cải cách hành chính mạnh mẽ.

5.1. Đẩy mạnh số hóa thủ tục đầu tư

Nhiều thủ tục liên quan đến:

• Cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư. 
• Điều chỉnh dự án đầu tư. 
• Báo cáo đầu tư. 
• Thủ tục doanh nghiệp FDI. 

đang được tích hợp lên hệ thống điện tử nhằm giảm thời gian xử lý hồ sơ.

5.2. Tăng cường hậu kiểm

Thay vì kiểm tra quá nhiều ở giai đoạn cấp phép, cơ quan quản lý sẽ tập trung vào công tác giám sát và hậu kiểm trong quá trình vận hành dự án.

5.3. Áp dụng cơ chế "Green Channel"

Các dự án công nghệ cao, đổi mới sáng tạo hoặc có tác động lớn đến nền kinh tế có thể được xem xét xử lý hồ sơ theo cơ chế ưu tiên nhằm rút ngắn thời gian thực hiện thủ tục.

6. Tập trung thu hút FDI vào ngành nghề và địa bàn chiến lược

Chính sách FDI mới cho thấy sự dịch chuyển rõ rệt từ các ngành thâm dụng lao động sang các ngành có giá trị gia tăng cao.

Các ngành được ưu tiên

Bao gồm:

• Công nghiệp bán dẫn. 
• Trí tuệ nhân tạo (AI). 
• Công nghệ cao. 
• Trung tâm dữ liệu. 
• Chuyển đổi số. 
• Logistics thông minh. 
• Công nghiệp hỗ trợ. 
• Năng lượng tái tạo. 
• Công nghệ môi trường. 
• Kinh tế tuần hoàn. 

Các địa phương thu hút FDI trọng điểm

Một số địa phương có lợi thế về hạ tầng và nguồn nhân lực sẽ tiếp tục trở thành điểm đến hấp dẫn của các nhà đầu tư nước ngoài như:

• TP. Hồ Chí Minh. 
• Hà Nội. 
• Bắc Ninh. 
• Thái Nguyên. 
• Hải Phòng. 
• Đà Nẵng. 
• Bình Dương. 
• Đồng Nai. 

Đồng thời, các khu công nghệ cao và khu công nghiệp chuyên ngành sẽ được đầu tư phát triển mạnh hơn để đón dòng vốn chất lượng cao.

7. Nhà đầu tư nước ngoài cần chuẩn bị gì?

Trước những thay đổi về chính sách FDI, nhà đầu tư nên:

• Đánh giá lại chiến lược đầu tư dài hạn tại Việt Nam. 
• Tăng cường yếu tố công nghệ và đổi mới sáng tạo trong dự án. 
• Xây dựng kế hoạch đáp ứng tiêu chuẩn ESG. 
• Thực hiện rà soát pháp lý (Legal Due Diligence) trước khi đầu tư. 
• Theo dõi thường xuyên các chính sách mới liên quan đến đầu tư nước ngoài. 

Việc chuẩn bị kỹ lưỡng sẽ giúp doanh nghiệp tận dụng tốt các cơ hội ưu đãi và giảm thiểu rủi ro pháp lý trong quá trình triển khai dự án.

Dịch vụ tư vấn đầu tư FDI tại Việt Nam

Việc cập nhật liên tục các quy định pháp luật về đầu tư nước ngoài là yếu tố quan trọng giúp doanh nghiệp triển khai dự án hiệu quả và đúng quy định.

Dịch vụ tư vấn đầu tư FDI tại Luật Thiên Thủy hỗ trợ doanh nghiệp:

• Tư vấn điều kiện tiếp cận thị trường. 
• Thành lập công ty có vốn nước ngoài. 
• Xin Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư (IRC). 
• Xin Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp (ERC). 
• Điều chỉnh dự án đầu tư. 
• Tư vấn ưu đãi đầu tư. 
• Rà soát pháp lý và tuân thủ pháp luật đầu tư. 

Kết luận

Năm 2026 đánh dấu bước chuyển mạnh mẽ trong chiến lược thu hút FDI của Việt Nam. Từ mô hình cạnh tranh bằng chi phí thấp và ưu đãi thuế, Việt Nam đang hướng tới thu hút các dự án công nghệ cao, đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững. Đây là cơ hội lớn cho các nhà đầu tư có năng lực công nghệ, chiến lược dài hạn và mong muốn tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu.

THÔNG TIN LIÊN HỆ

CÔNG TY TNHH TƯ VẤN LUẬT THIÊN THỦY

Địa chỉ: Tòa nhà MORITZ, 140 Nguyễn Văn Khối, Phường Thông Tây Hội, TP. Hồ Chí Minh

Hotline: 0911 732 048

Email: congtythienthuy2022@gmail.com