Trong quá trình hoạt động, chủ hộ kinh doanh có thể bị tạm hoãn xuất cảnh nếu thuộc các trường hợp pháp luật quy định, đặc biệt là trường hợp đang có nghĩa vụ thuế chưa hoàn thành và thuộc diện bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế.
Theo quy định tại Nghị định 252/2026/NĐ-CP, việc tạm hoãn xuất cảnh được thực hiện trên cơ sở thông tin do cơ quan quản lý thuế cung cấp cho cơ quan quản lý xuất nhập cảnh.
Vậy chủ hộ kinh doanh bị tạm hoãn xuất cảnh trong trường hợp nào, quy trình thực hiện ra sao và cần làm gì để được giải tỏa tạm hoãn xuất cảnh? Nội dung dưới đây sẽ phân tích chi tiết.
1. Chủ hộ kinh doanh bị tạm hoãn xuất cảnh trong trường hợp nào?
Căn cứ khoản 1 Điều 28 Nghị định 252/2026/NĐ-CP, chủ hộ kinh doanh có thể bị tạm hoãn xuất cảnh trong các trường hợp sau:
Trường hợp 1: Nợ thuế từ 50 triệu đồng và quá hạn từ 120 ngày
Chủ hộ kinh doanh thuộc diện tạm hoãn xuất cảnh khi đồng thời đáp ứng các điều kiện:
Như vậy, không phải mọi trường hợp chủ hộ kinh doanh có nợ thuế đều đương nhiên bị tạm hoãn xuất cảnh.
Cần xem xét đồng thời số tiền thuế còn nợ, thời gian quá hạn và tình trạng cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế.
Trường hợp 2: Không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký
Chủ hộ kinh doanh cũng có thể bị tạm hoãn xuất cảnh nếu không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký và sau 120 ngày kể từ ngày cơ quan thuế ban hành thông báo vẫn không thực hiện thủ tục khôi phục mã số thuế hoặc chấm dứt hiệu lực mã số thuế theo quy định.
Đây là trường hợp chủ hộ kinh doanh cần đặc biệt lưu ý.
Việc không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký nhưng không thực hiện thủ tục thay đổi, khôi phục hoặc chấm dứt mã số thuế có thể dẫn đến các biện pháp quản lý thuế, trong đó có tạm hoãn xuất cảnh nếu đáp ứng điều kiện luật định.
Trường hợp 3: Người Việt Nam xuất cảnh để định cư ở nước ngoài nhưng chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế
Chủ hộ kinh doanh là người Việt Nam thuộc trường hợp xuất cảnh để định cư ở nước ngoài nhưng vẫn còn nghĩa vụ thuế chưa hoàn thành cũng có thể bị tạm hoãn xuất cảnh.
Tương tự, cá nhân là người Việt Nam định cư ở nước ngoài trước khi xuất cảnh khỏi Việt Nam nhưng vẫn còn tiền thuế nợ và chưa hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế cũng thuộc trường hợp bị xem xét tạm hoãn xuất cảnh theo quy định.
Trường hợp 4: Thuộc các trường hợp tạm hoãn xuất cảnh khác theo pháp luật về xuất nhập cảnh
Ngoài các trường hợp liên quan trực tiếp đến nghĩa vụ thuế, chủ hộ kinh doanh với tư cách cá nhân còn có thể bị tạm hoãn xuất cảnh nếu thuộc một trong các trường hợp quy định tại Điều 36 Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam.
Các trường hợp này bao gồm:
Bảng tổng hợp các trường hợp chủ hộ kinh doanh có thể bị tạm hoãn xuất cảnh
Trường hợp | Điều kiện chính |
|---|---|
Nợ thuế | Bị cưỡng chế thuế, nợ từ 50 triệu đồng và quá hạn từ 120 ngày |
Không hoạt động tại địa chỉ đăng ký | Sau 120 ngày từ thông báo của cơ quan thuế nhưng không khôi phục hoặc chấm dứt mã số thuế |
Xuất cảnh để định cư nước ngoài | Chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế |
Các trường hợp theo Luật Xuất cảnh | Thuộc trường hợp tố tụng, thi hành án, cưỡng chế hoặc lý do quốc phòng, an ninh... |
Lưu ý: Việc có phát sinh nợ thuế không đồng nghĩa trong mọi trường hợp chủ hộ kinh doanh lập tức bị tạm hoãn xuất cảnh. Cần xác định chính xác tình trạng nghĩa vụ thuế và căn cứ pháp lý áp dụng đối với từng trường hợp.
2. Quy trình tạm hoãn xuất cảnh chủ hộ kinh doanh theo Nghị định 252/2026/NĐ-CP
Quy trình tạm hoãn xuất cảnh chủ hộ kinh doanh được thực hiện giữa cơ quan quản lý thuế và cơ quan quản lý xuất nhập cảnh.
Theo khoản 3 Điều 28 Nghị định 252/2026/NĐ-CP, quy trình cơ bản được thực hiện như sau:
Bước 1: Cơ quan thuế xác định người nộp thuế thuộc diện tạm hoãn xuất cảnh
Trước hết, cơ quan quản lý thuế xác định người nộp thuế có thuộc trường hợp quy định tại Điều 28 Nghị định 252/2026/NĐ-CP hay không.
Đối với một số trường hợp nhất định, trước thời điểm áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh 30 ngày, cơ quan quản lý thuế gửi thông báo đến tài khoản giao dịch thuế điện tử của người nộp thuế.
Thông báo đồng thời được công khai trên trang thông tin điện tử của cơ quan quản lý thuế.
Điều này tạo điều kiện để người nộp thuế biết trước tình trạng của mình và chủ động thực hiện nghĩa vụ thuế.
Bước 2: Người nộp thuế thực hiện nghĩa vụ thuế
Trong thời gian được thông báo, chủ hộ kinh doanh có thể chủ động kiểm tra:
Đây là giai đoạn quan trọng để chủ hộ kinh doanh xử lý nghĩa vụ thuế trước khi thông tin tạm hoãn xuất cảnh được chuyển sang cơ quan quản lý xuất nhập cảnh.
Bước 3: Cơ quan thuế gửi thông báo tạm hoãn xuất cảnh
Nếu đến thời hạn ghi trên thông báo mà người nộp thuế vẫn chưa hoàn thành nghĩa vụ theo điều kiện luật định, cơ quan quản lý thuế thực hiện gửi thông báo áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đến hệ thống của cơ quan quản lý xuất nhập cảnh.
Thông tin đồng thời được gửi đến tài khoản giao dịch thuế điện tử của người nộp thuế và người bị tạm hoãn xuất cảnh, đồng thời được công khai theo quy định.
Đối với một số trường hợp thuộc diện tạm hoãn xuất cảnh ngay theo quy định, cơ quan thuế thực hiện thông báo mà không áp dụng cơ chế thông báo trước 30 ngày nêu trên.
Bước 4: Cơ quan quản lý xuất nhập cảnh thực hiện tạm hoãn xuất cảnh
Ngay trong ngày nhận được thông báo tạm hoãn xuất cảnh từ hệ thống của cơ quan quản lý thuế, cơ quan quản lý xuất nhập cảnh có trách nhiệm thực hiện việc tạm hoãn xuất cảnh theo quy định.
Như vậy, quy trình này có sự phối hợp giữa cơ quan thuế – hệ thống quản lý xuất nhập cảnh – người nộp thuế.
3. Chủ hộ kinh doanh cần làm gì khi nhận thông báo tạm hoãn xuất cảnh?
Khi nhận được thông báo, chủ hộ kinh doanh nên nhanh chóng xác định nguyên nhân dẫn đến việc bị áp dụng hoặc dự kiến áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh.
Một số nội dung cần kiểm tra gồm:
Thứ nhất, kiểm tra tình trạng nợ thuế.
Chủ hộ kinh doanh cần xác định chính xác mình còn nợ khoản thuế nào, số tiền bao nhiêu và khoản nợ đã quá hạn trong bao lâu.
Thứ hai, kiểm tra tình trạng cưỡng chế thuế.
Không nên chỉ căn cứ vào việc có nợ thuế hay không mà cần xác định khoản nợ có thuộc trường hợp đang bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế hay không.
Thứ ba, rà soát thông tin đăng ký thuế.
Trường hợp hộ kinh doanh không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký, cần kiểm tra tình trạng mã số thuế và thực hiện thủ tục cần thiết theo quy định.
Thứ tư, chủ động hoàn thành nghĩa vụ thuế.
Nếu nguyên nhân xuất phát từ nợ thuế, việc hoàn thành nghĩa vụ thuế là cơ sở quan trọng để cơ quan có thẩm quyền xử lý tình trạng tạm hoãn xuất cảnh theo quy định.
4. Hộ kinh doanh nợ thuế có bị tạm hoãn xuất cảnh không?
Có thể. Tuy nhiên, không phải cứ hộ kinh doanh có nợ thuế là chủ hộ kinh doanh sẽ bị tạm hoãn xuất cảnh.
Theo quy định mới, cần xem xét các điều kiện cụ thể, trong đó đáng chú ý là trường hợp chủ hộ kinh doanh:
Do đó, khi đánh giá nguy cơ chủ hộ kinh doanh bị tạm hoãn xuất cảnh, cần kiểm tra đồng thời cả số tiền nợ, thời gian nợ và tình trạng cưỡng chế.
5. Các hành vi bị nghiêm cấm về xuất cảnh, nhập cảnh
Bên cạnh các quy định về tạm hoãn xuất cảnh, pháp luật cũng quy định những hành vi bị nghiêm cấm trong lĩnh vực xuất cảnh, nhập cảnh.
Theo Điều 4 Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam 2019, các hành vi bị nghiêm cấm gồm:
Cung cấp thông tin sai sự thật
Cố ý cung cấp thông tin không đúng sự thật để được cấp, gia hạn, khôi phục hoặc báo mất giấy tờ xuất nhập cảnh.
Làm giả hoặc sử dụng giấy tờ xuất nhập cảnh giả
Làm giả hoặc sử dụng giấy tờ xuất nhập cảnh giả để xuất cảnh, nhập cảnh, đi lại hoặc cư trú ở nước ngoài.
Mua bán, cho mượn hoặc sử dụng trái phép giấy tờ xuất nhập cảnh
Các hành vi như tặng, cho, mua, bán, mượn, cho mượn, thuê, cho thuê, cầm cố, nhận cầm cố giấy tờ xuất nhập cảnh đều bị nghiêm cấm.
Xuất cảnh, nhập cảnh trái phép
Nghiêm cấm việc xuất cảnh, nhập cảnh trái phép; tổ chức, môi giới, giúp đỡ hoặc tạo điều kiện cho người khác xuất cảnh, nhập cảnh trái phép.
Cản trở hoạt động kiểm soát xuất nhập cảnh
Cá nhân không được cản trở hoặc chống người thi hành công vụ trong quá trình cấp giấy tờ xuất nhập cảnh hoặc kiểm soát xuất nhập cảnh.
Tạm hoãn xuất cảnh trái quy định
Việc thu giữ giấy tờ xuất nhập cảnh, không cấp giấy tờ xuất nhập cảnh, tạm hoãn xuất cảnh hoặc giải quyết cho xuất cảnh phải được thực hiện đúng thẩm quyền và căn cứ pháp luật.
Một số câu hỏi thường gặp về tạm hoãn xuất cảnh đối với chủ hộ kinh doanh
Chủ hộ kinh doanh nợ thuế bao nhiêu thì có nguy cơ bị tạm hoãn xuất cảnh?
Theo trường hợp quy định tại Nghị định 252/2026/NĐ-CP, chủ hộ kinh doanh có thể thuộc diện tạm hoãn xuất cảnh khi bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế, có số tiền thuế nợ từ 50 triệu đồng trở lên và khoản nợ đã quá hạn từ 120 ngày trở lên.
Chủ hộ kinh doanh có được biết trước khi bị tạm hoãn xuất cảnh không?
Đối với các trường hợp thuộc cơ chế thông báo trước theo Nghị định 252/2026/NĐ-CP, cơ quan quản lý thuế gửi thông báo về việc sẽ áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh trước thời điểm áp dụng 30 ngày.
Tuy nhiên, đối với một số trường hợp khác, cơ quan thuế có thể thực hiện thông báo áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh theo quy định mà không áp dụng thời gian thông báo trước này.
Chủ hộ kinh doanh có thể bị tạm hoãn xuất cảnh vì lý do khác ngoài nợ thuế không?
Có. Ngoài các trường hợp liên quan đến nghĩa vụ thuế, chủ hộ kinh doanh với tư cách cá nhân vẫn có thể thuộc các trường hợp tạm hoãn xuất cảnh theo pháp luật về xuất cảnh, nhập cảnh, tố tụng, thi hành án, xử phạt vi phạm hành chính, quốc phòng và an ninh.
Dịch vụ tư vấn xử lý nợ thuế và tạm hoãn xuất cảnh cho hộ kinh doanh
Việc chủ hộ kinh doanh bị tạm hoãn xuất cảnh có thể ảnh hưởng trực tiếp đến kế hoạch đi công tác, du lịch, định cư hoặc thực hiện các giao dịch ở nước ngoài. Trong nhiều trường hợp, người nộp thuế cần xác định chính xác nguyên nhân, tình trạng nợ thuế và biện pháp cưỡng chế đang được áp dụng trước khi thực hiện các thủ tục tiếp theo.
Luật Thiên Thủy cung cấp dịch vụ tư vấn pháp lý và hỗ trợ hộ kinh doanh trong các vấn đề liên quan đến:
Việc xử lý sớm tình trạng nợ thuế và các thông báo của cơ quan thuế giúp chủ hộ kinh doanh hạn chế nguy cơ phát sinh các biện pháp cưỡng chế và ảnh hưởng đến quyền xuất cảnh.
Kết luận
Chủ hộ kinh doanh bị tạm hoãn xuất cảnh có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân, trong đó đáng chú ý là trường hợp đang bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế và có khoản nợ thuế đáp ứng điều kiện về số tiền, thời gian quá hạn theo quy định.
Bên cạnh đó, chủ hộ kinh doanh không hoạt động tại địa chỉ đăng ký, chưa thực hiện thủ tục cần thiết về mã số thuế hoặc thuộc các trường hợp tạm hoãn xuất cảnh theo pháp luật về xuất cảnh, nhập cảnh cũng có thể bị áp dụng biện pháp này.
Do đó, khi nhận được thông báo của cơ quan thuế hoặc phát hiện có khoản nợ thuế kéo dài, chủ hộ kinh doanh nên chủ động rà soát tình trạng nghĩa vụ thuế và xử lý sớm để hạn chế những ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh cũng như kế hoạch xuất cảnh.
THÔNG TIN LIÊN HỆ
CÔNG TY TNHH TƯ VẤN LUẬT THIÊN THỦY
Địa chỉ: Tòa nhà MORITZ, 140 Nguyễn Văn Khối, Phường Thông Tây Hội, TP. Hồ Chí Minh
Hotline: 0911 732 048
